टाळता येण्याजोगा प्रत्येक आजार टाळायलाच हवा. लसीकरण हे आजच्या काळातील सर्वात प्रभावी आणि विज्ञानाधारित उपाय आहे. मात्र, आधुनिक लसींविषयी अनेक गैरसमज आणि अफवा पसरवल्या जातात. या गैरसमजांना बाजूला सारून, लसीकरणाचे महत्त्व समजावून घेणे ही प्रत्येक पालकाची जबाबदारी आहे.
आधुनिक लसी म्हणजे काय?
आधुनिक लसी म्हणजे केवळ एक फॅड किंवा डॉक्टर व कंपन्यांचा धंदा नाहीत. त्या विज्ञानाच्या दीर्घकालीन संशोधनातून तयार झालेल्या फळांपैकी एक आहेत. जशा आपण मोटरसायकल, मोबाईल, टीव्ही, आणि कॉम्प्यूटरसारख्या तंत्रज्ञानाचा स्वीकार केला आहे, तसेच आधुनिक लसींचाही स्वीकार केला पाहिजे.
लसीकरणाबाबतचे महत्त्वाचे मुद्दे
- रोगप्रतिबंधक इलाज आणि पॅथी यांचा संबंध लावू नका:
लसीकरण ही कोणत्याही विशिष्ट वैद्यकीय पॅथीशी संबंधित गोष्ट नाही. लहान-मोठ्या आजारांवर तुम्ही कोणत्याही पॅथीची औषधे वापरा, परंतु लसीकरण नेहमीच आधुनिक असले पाहिजे. - सर्वांसाठी लस:
- आजारी बाळालाही लस दिली जाऊ शकते.
- कुपोषित बाळालाही लस दिली जाऊ शकते.
- लसीकरण तातडीचे असते:
लसीकरण म्हणजे “वेळ मिळाला तर करू” अशी गोष्ट नाही. ते वेळापत्रकानुसार पूर्ण करणे आवश्यक आहे. - एकत्रित लसींचे फायदे:
- एकत्रित लसींमुळे सुयांची संख्या कमी होते.
- दवाखान्यात जाण्याच्या वेळा कमी होतात.
- मेंदूज्वर आणि न्युमोकोकल लसींचे फायदे:
- कान फुटणे, न्युमोनिया, आणि मेंदूज्वरासारखे आजार टाळता येतात.
- मेंदूज्वर लसीचा तापातल्या झटक्यांशी काहीही संबंध नसतो.
- पोलिओ लस:
पोलिओसाठी तोंडावाटे दिल्या जाणाऱ्या डोसव्यतिरिक्त इंजेक्शन घेतल्यास जास्त फायदेशीर ठरते.
सरकारी लसी आणि खाजगी लसी
सरकारकडून फक्त अत्यावश्यक आणि परवडणाऱ्या काहीच लसी दिल्या जातात. मात्र, आपल्या बाळासाठी योग्य त्या सर्व लसी मिळवणे ही आपली जबाबदारी आहे. सरकारी सुविधांबरोबरच खाजगी डॉक्टरांचा सल्ला घेऊन लसीकरणाचे नियोजन करा.
माहिती आणि सल्ल्याची गरज
सर्व नर्स, सरकारी कर्मचारी किंवा अगदी प्रत्येक डॉक्टर देखील लसींबाबत तितके जाणकार नसू शकतात. म्हणूनच जाणकार बालरोगतज्ज्ञांचा सल्ला घेऊन योग्य लसीकरण सुनिश्चित करा.
बाळाचे भविष्य आपल्या हाती
“मूल तुमचं खाजगी आहे, सरकारी नाही.” म्हणून सरकारी योजना पुरेशा नसतील तर खाजगीरित्या लसीकरण पूर्ण करा. आज लसीकरणाच्या माध्यमातून आपण अनेक गंभीर आजारांपासून आपल्या बाळाचे संरक्षण करू शकतो.
टीप: या ब्लॉगचा उद्देश लसीकरणाविषयी जागरूकता निर्माण करणे हा आहे. तुमच्या बाळाच्या लसीकरणासाठी नेहमी विश्वासार्ह तज्ज्ञांचा सल्ला घ्या.
– विद्यावाचस्पति डॉ. अनिल मोकाशी (बालरोगतज्ञ)
एमबीबीएस, एमडी, डीसीएच, एफआयएपी,
पीएचडी (मुलांची वाढ व विकास)
